مختصری در مورد بخش مانه

بخش مانه شهرستان مانه و سملقان یکی از بخشهای بزرگ استان خراسان شمالی به شمارمیرود ، که با توجه به ثروت فراوان خدادادی (آب ، زمین ، مرتع و مردمانی سخت کوش ( از بخش های بسیار محروم و فقیر به شمار می رود .بخشدار این بخش در معرفی مانه گفت : با ارتقاء یافتن مانه و سملقان به شهرستان در شهریور سال 1380 ، بخش مانه نیز بعنوان یكی از بخشهای آن به مركزیت شهر پیش قلعه در تاریخ 22 / 11 / 80 ارتقاء یافت و شامل دهستانهای اترك و شیرین سو میباشد كه دهستان اترك با مركزیت پیش قلعه دارای 44 آبادی و دهستان شیرین سو با مركزیت روستای خرتوت دارای28 آبادی و در مجموع دارای جمعیتی بالغ بر 25443 نفر كه از این مجموع 12621 نفر مرد و 12822 نفر زن تشكیل میدهد .

بخش مانه دارای مسافتی حدود 2200 كیلومتر میباشد كه از نظر موقعیت جغرافیایی در شمال شهرستان مانه و سملقان قرار گرفته است . حداقل 400 متر و حداكثر 1600 متر از دریا ارتفاع دارد و از شرق با شهرستان بجنورد ، از شمال با كشور تركمنستان ، از غرب با استان گلستان ، از جنوب با بخش مركزی شهرستان هم مرز می باشد .

آثار تاریخی بخش مانه

بخش مانه از جمله سكونتگاههای تاریخی و قدیمی استان خراسان شمالی میباشد و قدمت تاریخی آن با توجه به آثار برجامانده كه به هزاره اول و دوم میلاد بر میگردد . از جمله آثار تاریخی بخش میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:

 1- تپه منبع آب روستای عشق آباد ( ثبت شده در آثارملی) دوران قبل از تاریخ اسلام

2  _تپه نالی گمی روستای عشق آباد قرن هفتم و پنجم قبل از میلاد دوران اشكانی

3 تپه گلور روستای آغمزار هزاره اول قبل از میلاد اشكانی و اسلامی

4 تپه وزیری روستای كیكانلو متعلق به هزاره اول و دوم قبل از میلاد

5 غریب تپه واقع در شهر پیش قلعه  ( ثبت شده در آثارملی) هزاره اول قبل از میلاد

6 تپه بلند ( به گویش محلی ) در روستای برج زنگانلو متعلق به هزاره دوم و اول قبل میلاد

7 - آغ تپه در شهر پیش قلعه  ( ثبت شده در آثارملی) و اواخر هزاره دوم و اول قبل از میلاد

8 امام زاده اشرف كه در بین روستاهای قلندر تپه و حصه گاه قرار دارد این امام زاده در غرب روستای حصه گاه و بین این روستا و قلندر تپه میباشد .

9 تپه قره آغاج كوشكی كیكانلو دوران اسلامی

10 تپه خرمنگاه روستای اینجانلو - قرن نهم هجری قمری

11 تیش تپه در روستای بازاره قارناس هزاره دوم و اول قبل از میلاد

12 خرابه های قدیمی پل روستای كیكانلو دوران اشكانی و اسلامی

13 تپه قلندر تپه دوران اسلامی

14 امام زاده مراد بخش روستای استاد

15 تپه اسفیدان اواخر هزاره دوم دوران اشكانی و اسلامی

16 تپه كهنه روستای محمد آباد هزاره دوم و اول قبل میلاد اشكانی قرن پنجم و ششم

17 تپه باستانی سرخن روستای برج زنگانلو دوره اشكانی

18 امام زاده قاسم (ع) روستای بازاره قارناس ( ثبت شده در آثارملی) روستای بازاره قارناس در 9 كیلومتری شهر پیش قلعه واقع گردیده است متأسفانه شجره نامه ای از این بقعه متبركه در دسترس نیست .

بخش مانه از جمله سكونتگاهای تاریخی و قدیمی استان خراسان شمالی می باشد و قدمت تاریخی آن به هزاره اول قبل از میلاد و به دوران اشكانیان و ساسانیان برمیگردد آثار و ابنیه تاریخی بجا مانده در شهر پیش قلعه و روستاهای بخش مانه دلیلی بر این مدعاست .

مانه نام یك جلگه وسیع است كه رودخانه اترك در بستر آن قرار دارد ، دهخدا معتقد است مانه  همان مان است به معنی خانه و اسباب و ضروریات خانه و منزل میباشد . مانه نام محلی است در ولایت خراسان كه در بین ارمیان و سملقان است كه در بین مغرب و شمال بجنورد و رودخانه شاه آباد كه سر چشمه اش از كوه آلادغ است به سمت مغرب جریان دارد و ازمانه می گذرد . مانه دره ای است در بخش كرد نشین خراسان در سر شاخه رودخانه اترك ، این منطقه به عنوان دره ای خیلی عالی معروف میشود .

وجود اقوام مختلف با مذاهب تشیع و اهل تسنن برای منطقه مایه برکت است و الحمدالله ساکنان این بخش درکمال دوستی و مودت با یکدیگر زندگی می کنند که شاید نام زیبای گنجینه فرهنگها برازنده این منطقه باشد .

در خصوص زبان نیز دارای چهار زبان و گویش میباشد فارس ( تات) ، ترك ، كرد ( كرمانج ) وتركمن

اقتصاد بخش مانه

بخش مانه به لحاظ قابلیتهای خوبی كه در زمینه كشاورزی و دامداری دارد یكی از مهمترین قطبهای تأمین كننده محصولات زراعی و باغی و دامداری می باشد كه از جمله محصولات كشاورزی پنبه مرغوب برنج اعلاء گندم و جو( سیفی جات) انگور و ... نشانگر قابلیتها و استعدادها در جهت رشد شكوفایی اقتصادی بر پایه شعار خود كفایی تلقی میگردد . شایان ذكر است كه بیش از 90% ساكنین بخش مانه به كشاورزی و دامداری و 10% بقیه به سایر مشاغل و حرفه مشغول هستند .

 همچنین بخش مانه در بخش كشاورزی دارای 18000 هكتار زمینهای دیم و 13000 هكتار زمینهای آبی و 5560 هكتار بخش مسكونی و در بخش دامداری دارای 123000 رأس گوسفند و بز ، 7200 گاو و گوساله ، 850نفر شتر و 245 رأس اسب است .

جاذبه های طبیعی بخش مانه

از جاذبه ها و مكانهای دیدنی بخش مانه می توان به مكانهای ذیل كه از مناطق زیبا می باشند نام برد :1- چشمه گاوگل خرمده 2 سد شیرین دره 3 یامان یولی در نزدیكی روستای ارناوه در قسمت شمال و شمال شرق دهستان اترك واقع شده است

4 دره چغور یورد در جنوب غربی روستای پوستین دوز دهستان اترك

5 جنگل بزداغی در امتداد كوه بزداغی ) – روستای یموق ) دارای گیاهان دارویی میوه های درختی و از نظر كوه نوردی و حیات وحش نیز دارای اهمیت میباشد .

6 قرقهای منابع طبیعی واقع در دره دوچنار در نزدیكی یموق و كوه قلعه

7 آغ چشمه نزدیكی روستای یموق

صنایع دستی بخش مانه

بخش مانه با توجه به تركیب متنوع قومیتها صنایع دستی و كم نظیری قابل توجه است كه بر گرفته از ذهن خلاق ، اندیشه سیال و لطافت دستان هنرمندان است كه از جمله می توان به مواد ذیل اشاره كرد .

1 فرش دستباف 2 گلیم بافی 3 جاجیم ، سفره كردی و پلاس بافی

4 فرش و پشتی 5 لباسهای كردی و تركمنی

برگرفته از هفته نامه ارمغان خراسان شمالی

نوشته شده در تاریخ سه شنبه 30 فروردین 1390    | توسط: reza khavas    | طبقه بندی: عشق آباد،     |
نظرات()